Vandromme, Jan

Jan Vandromme


Flowers for Dulcinea: narcissism and the false self in a relapse management programme.

 

Bloemen voor Dulcinea: narcisme en het valse zelf in een hervalmanagement programma

 

Hidalgo Alonso Quijano read too many chivalric romances.

He created within himself on a symbolic level an ego-ideal as knight-errant whereby narcissistic issues (ideal-ego) on an imaginary level don’t allow him to judge reality.

His desire transforms a neighbouring farm girl Aldonza Lorenzo into the wonderful princess Dulcinea del Toboso, his lady love in a courtly quest.

A dialectic develops between two opposites in the person Alonso Quijano, between Don Quijote and Sancho Panza. The identity of both characters pales in the absence of the other.

In the art therapy studio of a relapse management programme, we are often confronted with a similar dialectic in the patient: the vulnerable addict part and the strength of the healthy part, high ideals and poor reality, and last but not least: the real patient and the treatment persona. The patients appear to engage in therapy, but often this is from the false self or treatment persona (Springham (1998), Schmanke (2017)).

Addiction treatment experts like M. Liebmann (2004) and C.C. Nuckols (2016) stress the importance of art therapy group work as the most effective approach in dealing with this narcissistic resistance, since direction from an authority figure is not likely to be accepted. As illustrated by the experiences by Don Quijote and Sancho Panza, external authority doesn’t make them change their mind: whereas a meeting programme with a group of Don Quijotes and Sancho Panza’s, guided by an experienced knight, might. In the hope that Hidalgo Don Quijote de la Mancha offers flowers to his beloved Dulcinea…

In this workshop we will explore some methodologies in individual and group work, such as the mountaintop self-portrait activity as described by C.C. Nuckols (2016) and painting masks perceived by each other in trusted systems such as family, peer group, team.

 

Bloemen voor Dulcinea: narcisme en het valse zelf in een hervalmanagement programma

Hidalgo Alonso Quijano las te veel ridderromans.

Hij creëerde zich op niveau van de symbolisch orde een ik-ideaal als dolende ridder waarbij een narcistische problematiek op imaginair niveau (ideaal-ik) hem niet toestaat de werkelijkheid in te schatten.

Zijn verlangen vertaalt Aldonza Lorenzo, een boerendochter uit de buurt, tot de wonderschone prinses Dulcinea de Toboso, met een hoofdse queeste tot gevolg.

In de persoon Alonso Quijane ontstaat een dialectiek tussen twee tegengestelden: tussen Don Qijote en Sancho Panza. De identiteit van beide verbleekt in afwezigheid van de ander.

In het beeldend atelier van een hervalmanagement programma, worden we vaak geconfronteerd met een gelijkaardige dialectiek in de patiënt: het kwetsbare verslaafd gedeelte versus de kracht van het gezond gedeelte, hoge idealen versus arme realiteit, en niet in het minst: de werkelijke patiënt versus de behandelingspersona. Patiënten lijken zich te engageren in therapie, maar vaak is dit vanuit het valse zelf of behandelingspersona (Springham (1998), Schmanke (2017)).

Experten in verslavingsbehandeling zoals M. Liebmann (2004) en C.C. Nuckols (2016) benadrukken het belang van beeldende groepstherapie als de meest effectieve benadering voor deze narcistische weerstand. De kans is immers klein dat sturing door een gezagsdrager zoals de beeldend therapeut zal geaccepteerd worden. De ervaringen van Don Quijote en Sancho Panza illustreren dit: een externe autoriteit brengt hen niet op andere gedachten: een reeks bijeenkomsten met een groep Don Quijotes and Sancho Panza’s, begeleid door een ervaren ridder, misschien wel. En wie weet, biedt Hidalgo Don Quijote de la Mancha dan wel bloemen aan aan zijn geliefde Dulcinea…

In deze workshop gaan we enkele methodieken verkennen binnen individueel en groepswerk. Komen o.a. aan bod: de bergtop-zelfportret opdracht zoals beschreven door C.C. Nuckols (2016) en het in beeld brengen van maskers van de groepsleden binnen veilige systemen zoals de familie, peer groep, team...

 

Biography

Jan Vandromme studied Fine Arts (painting) in Sint-Lukas, Brussels, and art therapy in PXL, Hasselt.

He works as an art therapist in Asster psychiatric hospital, Sint-Truiden, Belgium, with sexual offenders and drug addicts.

He was course leader of the advanced bachelor in Art Therapy at PXL University of Applied Sciences, Hasselt, Belgium, and is still lector in art therapy methodology and medium skills.

Jan Vandromme is co-founder of the Belgian Association of Arts Therapies, treasurer of ECArTE and member of the European Federation of Art Therapy.

As a painter he was a member of the Zone III collective in Brussels and exhibited in Belgium and abroad.

 

Recent Publications

2017, November:  International Scientific Conference “Phenomena of Visual Art and Health Issues, Kaunas, Lithuania : Contemporary Taboo – Myth – Ritual. (lecture)

2016, December: International Chair Arts Therapies, Gent, Belgium: 25 years of Arts Therapies in Europe. (lecture)

2016, June: National Conference Belgian Association for Arts Therapies: Creation: Action – Reflection, UPC Kortenberg, Belgium: mindful listening and reflecting in the medium. (workshop)

2014, September:  Flemish Mental Health Congress, Antwerpen, België:  Here and now' working with the body 'in' the visual medium. (workshop)

2013, November: 4 Arts First International Conference for Professionals, Brussels, Belgium : lecture and supervision